Havalı olmak… Kimileri için gizemli bir aura, kimileri için ise doğuştan gelen bir yetenek. Ancak Arizona Üniversitesi öncülüğünde yürütülen kapsamlı bir araştırma, “cool” olarak algılanan kişilik özelliklerinin kültürden kültüre çok da değişmediğini ortaya koydu. Türkiye’nin de aralarında bulunduğu birçok ülkeden binlerce kişiyle yapılan çalışmada, havalı insanların 5 ortak özelliği belirlendi.
6 Bin Katılımcı, Aynı “Cool” Profili Çizdi
2018-2022 yılları arasında ABD, Türkiye, Almanya, Hindistan, Çin ve Nijerya gibi farklı kültürleri temsil eden ülkelerde yaklaşık 6.000 kişiyle yapılan araştırmada, katılımcılardan “havalı” ve “havalı olmayan” birini gözlerinde canlandırmaları istendi. Sonrasında ise bu kişilerin karakter özellikleri puanlandı.
Sonuçlar oldukça netti: Dünya genelinde “cool” olarak algılanan kişilerin profili büyük ölçüde örtüşüyordu. İşte ortak beş özellik:
Dışa dönüklük
Maceraperestlik
Haz odaklılık
Açık fikirli olmak
Bağımsız bir yaşam tarzı
Yani farklı diller, dinler ya da yaşam tarzları olsa da, havalı olmak söz konusu olduğunda çizilen profil neredeyse evrensel.
“İyi” ile “Havalı” Arasındaki Fark
Araştırmacılar, bu noktada önemli bir ayrım yapıyor: Toplumda “iyi insan” olarak tanımlanan kişiler genellikle uyumlu, vicdanlı ve sessiz sakin bireyler. Oysa “cool” insanlar biraz daha farklı. Onlar kuralları esnetebilen, kendi yolunu çizen, özgür ruhlu karakterler olarak öne çıkıyor.
Araştırmanın ortak yazarlarından Caleb Warren durumu şöyle özetliyor:
“Havalı biri olmak için ilgi çekici, bazen hayranlık uyandıran yönleriniz olmalı. Ancak bu, sizi otomatik olarak ahlaki olarak ‘iyi’ biri yapmaz.”
Yaş, Cinsiyet, Statü… Fark Etmiyor
Araştırmanın dikkat çeken bir başka sonucu ise havalı olmanın yaşa, cinsiyete ya da sosyoekonomik statüye bağlı olmaması. Yani ister genç ister yaşlı olun, ister kadın ister erkek… “Cool” olmak tamamen kişilik özellikleriyle ilgili.
Toplumsal Normlara Meydan Okuyan Bir Güç
Araştırmanın Şili’den katılan isimlerinden Todd Pezzuti, havalılığın sadece bireysel bir duruş değil, aynı zamanda toplumsal değişimin itici gücü olduğunu belirtiyor:
“Havalı olmak, caz müzisyenlerinden beat kuşağına uzanan bir kültürel mirasın ürünü. Normlara meydan okuyan bu kişilikler, toplumun kültürel evrimi için hayati öneme sahip.”
(sözcü) konusu günümüzde oldukça önem kazanmış bir alan. Bu konuda uzmanlar farklı görüşler ortaya koyuyor. Yapılan son araştırmalar, Havalı olmak… Kimileri için gizemli bir aura, kimileri için ise doğuştan gelen bir yetenek. Ancak Arizona Üniversitesi öncülüğünde yürütülen kapsamlı bir araştırma, “cool” olarak algılanan kişilik özelliklerinin kültürden kültüre çok da değişmediğini ortaya koydu. Türkiye’nin de aralarında bulunduğu birçok ülkeden binlerce kişiyle yapılan çalışmada, havalı insanların 5 ortak özelliği belirlendi.
6 Bin Katılımcı, Aynı “Cool” Profili Çizdi
2018-2022 yılları arasında ABD, Türkiye, Almanya, Hindistan, Çin ve Nijerya gibi farklı kültürleri temsil eden ülkelerde yaklaşık 6.000 kişiyle yapılan araştırmada, katılımcılardan “havalı” ve “havalı olmayan” birini gözlerinde canlandırmaları istendi. Sonrasında ise bu kişilerin karakter özellikleri puanlandı.
Sonuçlar oldukça netti: Dünya genelinde “cool” olarak algılanan kişilerin profili büyük ölçüde örtüşüyordu. İşte ortak beş özellik:
Dışa dönüklük
Maceraperestlik
Haz odaklılık
Açık fikirli olmak
Bağımsız bir yaşam tarzı
Yani farklı diller, dinler ya da yaşam tarzları olsa da, havalı olmak söz konusu olduğunda çizilen profil neredeyse evrensel.
“İyi” ile “Havalı” Arasındaki Fark
Araştırmacılar, bu noktada önemli bir ayrım yapıyor: Toplumda “iyi insan” olarak tanımlanan kişiler genellikle uyumlu, vicdanlı ve sessiz sakin bireyler. Oysa “cool” insanlar biraz daha farklı. Onlar kuralları esnetebilen, kendi yolunu çizen, özgür ruhlu karakterler olarak öne çıkıyor.
Araştırmanın ortak yazarlarından Caleb Warren durumu şöyle özetliyor:
“Havalı biri olmak için ilgi çekici, bazen hayranlık uyandıran yönleriniz olmalı. Ancak bu, sizi otomatik olarak ahlaki olarak ‘iyi’ biri yapmaz.”
Yaş, Cinsiyet, Statü… Fark Etmiyor
Araştırmanın dikkat çeken bir başka sonucu ise havalı olmanın yaşa, cinsiyete ya da sosyoekonomik statüye bağlı olmaması. Yani ister genç ister yaşlı olun, ister kadın ister erkek… “Cool” olmak tamamen kişilik özellikleriyle ilgili.
Toplumsal Normlara Meydan Okuyan Bir Güç
Araştırmanın Şili’den katılan isimlerinden Todd Pezzuti, havalılığın sadece bireysel bir duruş değil, aynı zamanda toplumsal değişimin itici gücü olduğunu belirtiyor:
“Havalı olmak, caz müzisyenlerinden beat kuşağına uzanan bir kültürel mirasın ürünü. Normlara meydan okuyan bu kişilikler, toplumun kültürel evrimi için hayati öneme sahip.”
(sözcü) ile ilgili yeni bulgular ortaya çıkardı. Gelecekte bu alanda daha fazla gelişme bekleniyor.